Gratis allergenenkaart template, en waarom je hem beter niet gebruikt
Een kant-en-klaar allergenenkaart template om te kopiëren, plus hoe je hem invult en actueel houdt. En eerlijk: waarom een los sjabloon in een drukke keuken altijd verouderd raakt.
Je zoekt een gratis allergenenkaart template, dus die geef ik je hieronder: een tabel die je zo naar Excel of Google Sheets kopieert en meteen kunt invullen. Maar ik wil ook eerlijk zijn over wat een template wel en niet voor je oplost, want in een keuken met wisselende kaarten en leveranciers is een los sjabloon vaak het probleem dat je juist wilde voorkomen.
Eerst het sjabloon, daarna hoe je het invult, en tot slot waarom de meeste zaken er na een paar weken alsnog op vastlopen.
Liever niet in Excel? Hetzelfde kan direct in je browser met onze gratis allergenenkaart-maker: gerechten invullen, allergenen aanvinken en meteen een nette kaart printen. Geen account nodig.
Dit artikel is geschreven in augustus 2026. Regels en bedragen veranderen; check voor de actuele stand altijd de allergenenpagina van de NVWA.
Het allergenenkaart template
Kopieer deze tabel naar Excel of Google Sheets. Eén regel per gerecht, een regel per drankje dat je zelf samenstelt, en een regel per subrecept (je mep items) dat in meerdere gerechten terugkomt.
| Gerecht of subrecept | Bevat (van de 14 allergenen) | Kan sporen bevatten van | Laatst gecontroleerd | Door |
|---|---|---|---|---|
| Voorbeeld: hummus | Sesamzaad | Noten (gedeelde snijplank) | 2026-08-06 | naam |
| Voorbeeld: bietensalade met romescosaus | Noten (amandel), sulfieten | 2026-08-06 | naam | |
Vier kolommen doen het werk. Bevat is wat je zeker weet, uitgezocht op ingrediëntniveau. Kan sporen bevatten van is het kruisbesmettingsrisico dat niet uit de ingrediënten volgt, bijvoorbeeld een gedeelde friteuse of snijplank. Laatst gecontroleerd en Door zijn geen bureaucratie: dat zijn precies de twee dingen die een NVWA-inspecteur laat zien dat de informatie leeft en niet ooit een keer is opgeschreven.
Zo vul je de allergenenkaart in
Een kaart die klopt begint niet bij het gerecht, maar bij het ingrediënt. Werk zo:
- Splits elk gerecht in zijn ingrediënten en subrecepten. Niet "zit er iets in de bietensalade", maar: welke ingrediënten en welke sauzen of dressings zitten erin, en wat brengt elk daarvan mee.
- Loop de 14 wettelijke allergenen langs per ingrediënt. Let op de stiekeme bronnen: een groentebouillon met selderij, een dressing met mosterd, sojasaus met gluten, lecithine met soja. De volledige lijst met waar ze zich verstoppen staat in onze gids over allergenen in de horeca.
- Vraag de productspecificatie op bij twijfel. Voor verpakte producten die je inkoopt staat de allergeneninformatie verplicht op het etiket of de specificatie. Neem die één op één over.
- Noteer het kruisbesmettingsrisico apart. Deel je een friteuse tussen groente en glutenhoudend beslag, of snijd je noten op dezelfde plank? Dat hoort in de kolom "kan sporen bevatten van".
- Zet de datum en je naam erbij. En herhaal stap 1 tot en met 4 zodra je een recept, een leverancier of een product wijzigt.
Die laatste zin is waar het template het in de praktijk begeeft.
Waarom een template altijd verouderd raakt
Een ingevuld sjabloon is een foto van één moment. Op de dag dat je hem invult, klopt hij. Daarna begint hij stilletjes te verlopen, en meestal zonder dat iemand het merkt:
- Een leverancier past de samenstelling van een product aan (dat mag, en het gebeurt vaker dan je denkt).
- Je verandert een saus of een dressing, en vergeet dat diezelfde saus in vier andere gerechten zit.
- Het dagmenu rouleert, en de special van vanavond staat nergens in de tabel.
- Een collega maakt de romescosaus een keer met een andere noot.
De kaart in Excel weet van niets van dit alles. En dat is precies het gat waar het misgaat: de NVWA vraagt niet om een mooi ingevuld sjabloon, maar om informatie die klopt op het moment dat een gast het vraagt. Uit NVWA-controles in 2021 en 2022 kwam naar voren dat een groot deel van de gecontroleerde zaken de allergeneninformatie niet op orde had, en zowel ontbrekende als onjuiste informatie telt als overtreding.
Het probleem van een template is dus niet dat hij te weinig kolommen heeft. Het is dat hij niet meebeweegt met je keuken.
Van een los template naar een levende bron
Wat je eigenlijk wilt is geen apart document naast je recepten, maar één plek waar allergenen uit je recepten volgen. Je zoekt het één keer goed uit op ingrediëntniveau, en daarna doet het systeem het rekenwerk. Verander je een ingrediënt, dan verandert elk gerecht dat het gebruikt vanzelf mee.
Dat is precies hoe het in moonies werkt. Allergenen leunen direct op je recepten:
- Automatisch afgeleid per gerecht, op basis van de ingrediënten én de subrecepten. Je ziet ook waar een allergeen vandaan komt, bijvoorbeeld via je romescosaus.
- Handmatig aanvullen waar een risico niet uit de ingrediënten volgt, zoals kruisbesmetting uit een gedeelde friteuse.
- Zoeken op "vrij van", zodat je bij een gast met een noten- of glutenallergie in seconden ziet wat wél kan.
Geen sjabloon dat verouderd is op de dag dat je hem invult, maar een bron die meebeweegt met je recepten en je menu. Je houdt de keuken bij, moonies houdt de allergenen bij. Wil je zien wat dat kost, zonder verrassingen? Dat staat op de prijzenpagina.
Veelgestelde vragen
Ben ik verplicht een allergenenkaart te gebruiken? Je bent verplicht om gasten te kunnen informeren over de 14 allergenen in je gerechten, ook bij niet-voorverpakte gerechten. Een kaart is een manier om dat te doen, geen doel op zich. Digitaal of op papier mag allebei, zolang de informatie klopt en vóór de bestelling beschikbaar is.
Mag de allergeneninformatie digitaal? Ja. De informatie mag schriftelijk of elektronisch beschikbaar zijn, zolang je ze direct vóór de bestelling aan een gast kunt geven en ze ook voor je personeel en een inspecteur inzichtelijk is.
Hoe vaak moet ik de kaart bijwerken? Telkens als er iets verandert: een nieuw gerecht, een aangepast recept, een andere leverancier of een gewijzigd product. Bij wisselende dagmenu's betekent dat in de praktijk vóór elke service waarin een nieuw gerecht op de kaart staat.
Mag ik allergenen ook mondeling doorgeven? Dat mag, onder voorwaarden: je kunt de informatie altijd direct vóór de bestelling geven, ze is ook schriftelijk of elektronisch beschikbaar voor personeel en inspecteur, en er hangt een zichtbare verwijzing zoals "Vraag ons personeel naar de allergenen". Let op: de NVWA trof bordjes met die tekst waar medewerkers de allergenen bij navraag niet bleken te kennen.